Żywe po zerwaniu
21 czerwca 2013, 10:01Po zebraniu z rośliny macierzystej w komórkach warzyw i owoców nadal zachodzą sterowane rytmem okołodobowym zmiany fizjologiczne. Wygląda więc na to, że pora dnia, o której po nie sięgamy, ma wpływ na ich właściwości odżywczo-zdrowotne.
Drzemki pozwalają lepiej przetwarzać podświadome informacje
9 października 2018, 08:26Jak donosi Journal of Sleep Research, powiedzenie „muszę się z tym przespać” ma swoje podstawy naukowe. Uczeni z University of Bristol przeprowadzili badania, których celem było sprawdzenie, czy w czasie krótkiej drzemki nasz mózg przetwarza podświadome informacje i jak wpływa to na nasze zachowanie i czas podejmowania decyzji.
Wielkie modele językowe (LLM) generują język podobnie jak ludzie
15 maja 2025, 08:33Naukowcy z Uniwersytetu Oksfordzkiego i Allen Institute for AI ze zdumieniem zauważyli, że wielkie modele językowe (LLM) – takie jak używane np. przez ChatGPT – generalizują wzorce językowe podobnie jak ludzie, poprzez analogie a nie ścisłe trzymanie się zasad. Badacze postanowili sprawdzić, na ile prawdziwe jest powszechnie panujące przekonanie, że LLM generują swoje wypowiedzi na podstawie obowiązujących zasad, które wydedukował z danych treningowych. Tymczasem okazało się, że – podobnie jak ludzie – modele językowe posługują się przykładami i analogiami podczas tworzenia nieznanych sobie słów.
Dyscyplinująca (o)powieść
15 stycznia 2009, 12:06Czemu opowiadanie historii przetrwało próbę czasu i nadal występuje we wszystkich kulturach świata? Trzech amerykańskich naukowców utrzymuje, że literatura wzmacnia zachowania pożądane z punktu widzenia społeczeństwa: pomaga stłumić prymitywne impulsy i skupić się na współdziałaniu. Wygląda więc na to, że teorię ewolucji Darwina można z powodzeniem odnieść również do pisarstwa (Evolutionary Psychology).
Postrzępiony grafen z łatwością toruje sobie drogę do komórek
11 lipca 2013, 14:13Poszarpane krawędzie i ostre rogi mikroarkuszy grafenu z łatwością dziurawią błonę komórki. Dostając się do wnętrza, materiał zaburza jej normalne funkcje.
Srebrny sposób na amebę zjadającą mózg
25 października 2018, 10:57Naegleria fowleri wywołuje u ludzi PAM - pierwotniakowe zapalenie opon mózgowych i mózgu. Ponieważ w przebiegu negleriozy pasożyt żywi się tkanką, mówi się, że jest to ameba zjadająca mózg. Naukowcy z zespołu Ayaza Anwara z Sunway University znaleźli jednak dobry sposób na pełzaki - pokryte lekami przeciwdrgawkowymi nanocząstki srebra (ang. silver nanoparticles, SN).
Dźwiękowa komunikacja między roślinami a zwierzętami
17 lipca 2025, 08:05Ćmy decydują o tym, gdzie złożyć jaja na podstawie... dźwięków wydawanych przez rośliny – donoszą naukowcy z Uniwersytetu w Tel Awiwie. Okazuje się zatem, że nie tylko rośliny modyfikują swoje zachowanie, odbierając dźwięki wydawane przez owady – o czym pisaliśmy niedawno – ale również zwierzęta reagują na dźwięki wydawane przez rośliny. I podejmują na tej podstawie jedne z najważniejszych decyzji w ich życiu.
Świątynne gleboznawstwo
3 lutego 2009, 10:46Co wpływało na umiejscowienie świątyń starożytnej Grecji? Gregory J. Retallack z University of Oregon przeanalizował ukształtowanie terenu, rodzaje gleby oraz wegetację na terenie 84 tego typu przybytków z okresu klasycznego. Sporo uwagi poświęcił też zapiskom Herodota, Homera i Platona. Po tym wszystkim orzekł, że istniał silny związek między czczonym bóstwem a rodzajem gleby, na jakim usadowiono budowlę (Antiquity).
Ruchliwy hydrożel z przyszłością
2 sierpnia 2013, 14:49Zespół z Uniwersytetu Stanowego Karoliny Północnej opracował nową technikę tworzenia wzorów w hydrożelach. Naukowcy nazwali ją wspomaganym elektrycznie drukowaniem jonowym.
Chiny: zaawansowane kamienne narzędzia przeczą teoriom o rozprzestrzenianiu się Homo
22 listopada 2018, 05:18Duży zbiór kamiennych narzędzi znalezionych w Chinach pozwala na uzupełnienie poważnej luki w naszej wiedzy na temat rozprzestrzeniania się rodzaju Homo i podważa dotychczasowe teorie na ten temat.
